"Zenshin shosetsuka" ("A dedicated life") (Kazuo Hara) (1994)

     Ένα συγκλονιστικό ντοκυμαντέρ για τα τελευταία χρόνια της ζωής του Ιάπωνα συγγραφέα Mitsuharu Inoue, ο οποίος έχασε την άνιση μάχη με την επάρατο νόσο το 1992. Η κάμερα τον ακολουθεί στις πιο ιδιωτικές του στιγμές, ακόμα και στο νοσοκομείο την ώρα της χειρουργικής επέμβασης. Ο συγγραφέας ήταν μία πολυσχιδής προσωπικότητα, ερασιτέχνης ηθοποιός, πολιτικά ευαισθητοποιημένος, λάτρης του ωραίου φύλου και από ό,τι φαίνεται και μεγάλος ψεύτης ιδιαίτερα σε ό,τι αφορά τη γέννησή του και τα παιδικά του χρόνια...

"Enjo" ("Conflagration") (Kon Ichikawa) (1958)

     Συμπαγές ψυχόδραμα, εμπνευσμένο από τον "Ναό του χρυσού περιπτέρου" του Γιούκιο Μισίμα, που παρακολουθεί έναν ψυχολογικά ασταθή και μονήρη τραυλό νεαρό μοναχό στην πορεία του προς το μοιραίο. Οι διαταραγμένες σχέσεις του με το οικογενειακό του περιβάλλον αποκαλύπτονται μέσα από μαεστρικά φλας μπακ και η εξιδανίκευση στο ανισόρροπο μυαλό του, του κτιρίου του ναού, καθώς συγκρούεται με την ωμή πραγματικότητα και την κοινωνική υποκρισία έχει ολέθρια αποτελέσματα. Σε ρόλο - έκπληξη, αυτόν του κυνικού ανάπηρου, ο Tatsuya Nakadai.

The red record (Ida B. Wells) (1895)

Η πρώην σκλάβα, δημοσιογράφος, υπέρμαχος των δικαιωμάτων των μαύρων και ακτιβίστρια, Ida Wells, σε αυτό το γενναίο βιβλίο, που εκδόθηκε το 1895, απαριθμεί, με ονομαστική καταγραφή των θυμάτων, τα περιστατικά της φρίκης του «νόμου του Lynch», για τα έτη 1892, 1893, 1894, αντλώντας πληροφορίες από άρθρα εφημερίδων και αναλύει μερικές κραυγαλέες περιπτώσεις λυντσαρίσματος σε βάρος μελών της μαύρης φυλής, επισημαίνοντας τη διαφορετική μεταχείριση των λευκών, όταν διέπρατταν ανάλογα εγκλήματα εναντίον μαύρων.  

Οι κατηγορίες που βάρυναν τα θύματα της τυφλής βίας πολλές φορές δεν υπήρχαν. Άλλοτε, καθώς δεν βρέθηκε ο ύποπτος, κρεμάστηκε ο πρώτος μαύρος τυχών για παραδειγματισμό, ενώ ο "βιασμός" έχει από τις κατηγορίες τη μερίδα του λέοντος, αποτελώντας την κάλυψη για τα όχι σπάνια, καθώς φαίνεται, κρυφά ειδύλλια μεταξύ λευκών γυναικών και μαύρων αντρών. Οι δράστες του λυντσαρίσματος δεν διώκονταν από τις Αρχές, οι οποίες είτε έκλειναν τα μάτια είτε κάποιες ελάχιστες φορές, όταν προσπαθούσαν να προστατεύσουν τους υπόπτους, εξαναγκάζονταν διά της βίας - ακόμα και με τα όπλα - από τον όχλο να τους παραδώσουν.  

Η συγγραφέας είναι εν τούτοις αισιόδοξη ότι στο χρόνο που γράφει σημειώθηκε μία αλλαγή προς το καλύτερο όσον αφορά τη στάση των Αμερικανών πολιτικών και οργανώσεων στη Μεγάλη Βρετανία απέναντι στην αποτρόπαιη πρακτική, καθώς υπήρξαν και απειλές περί μη πραγματοποίησης επενδύσεων στον αμερικανικό Νότο με την εξής κυνική δικαιολογία ότι "εκεί που η ανθρώπινη ζωή είναι τόσο μικρής αξίας, υπάρχει και μικρότερη εξασφάλιση ότι οι νόμοι θα προστατεύσουν την ιδιοκτησία". 

Στο τέλος του βιβλίου της και αφού δε χαρίζεται σε οργανώσεις λευκών, όπως τη «Woman’s Christian Temperance Union”, την περίφημη χριστιανική οργάνωση κατά του αλκοολισμού, η οποία κράτησε επαμφοτερίζουσα στάση σε σχέση με το επίμαχο ζήτημα που την απασχολεί στο βιβλίο, προτείνει ως λύση την ενημέρωση, ευαισθητοποίηση, κινητοποίηση και διάδοση του μηνύματος, ώστε επιτέλους ο νόμος να επικρατήσει απέναντι στην άναρχη "δικαιοσύνη" του όχλου.

“Sirta la gal ba” (“Whisper with the wind”) (Shahram Alidi) (2009)

     Το εντυπωσιακό ντεμπούτο του Κούρδου σκηνοθέτη αποτελεί μία ποιητική ελεγεία για τη γενοκτονία των Κούρδων του Ιράκ που θα σοκάρει το θεατή, χωρίς ωστόσο να περιλαμβάνει εικόνες βίας, παρά μόνο υπονοώντας την.
      To μικρό μπάτζετ της ταινίας δεν καταφέρνει να αδυνατίσει τη γενναία καλλιτεχνική οπτική του σκηνοθέτη, ο οποίος συγκεντρώνει στα πλάνα του όλη τη δύναμη του άγριου τοπίου αλλά και των βασανισμένων, καρτερικών αλλά και ασυμβίβαστων προσώπων του κούρδικου λαού και με τη συνεισφορά της αλλόκοσμης μουσικής, προκαλεί στο θεατή ένα πρωτόγνωρο δέος. 

     Οι διαδρομές ενός ιδιότυπου αγγελιαφόρου που γυρίζει το Ιράκ με το αυτοκίνητο και το κασετόφωνό του, όπου οι κυνηγημένοι Κούρδοι ηχογραφούν μυστικά μηνύματα προς οικεία τους πρόσωπα, που όμως τις περισσότερες φορές δε βρίσκουν τον αποδέκτη τους, γίνονται αφορμή για ένα αλησμόνητο road movie, όπου ο όλεθρος και η ελπίδα παλεύουν μέχρις εσχάτων. Ένα πραγματικό διαμάντι που τιμήθηκε μεταξύ άλλων φεστιβάλ και σε αυτό των Καννών.

Οι αναρχικοί (Τζέημς Τζολ) (1979)

     Μία συμπυκνωμένη ιστορία του διεθνούς αναρχικού κινήματος αποτελεί το έξοχο αυτό βιβλίο, που - χωρίς να αγιοποιεί ούτε να καταδικάζει - εντοπίζει τις απαρχές του στις θρησκευτικές επαναστάσεις της γνωστικής αίρεσης των Καθαρών, την "εξέγερση των χωρικών" του Τομας Μύντσερ και τους Αναβαπτιστές της πόλης Μύνστερ με ιστορική κατάληξη την κορύφωση αλλά και αποτυχία της αναρχικής ιδέας κατά τον Ισπανικό Εμφύλιο. 

     Τα πιο σημαντικά πρόσωπα του αναρχισμού περνάν από τις σελίδες του βιβλίου, μεταξύ άλλων Γκόντγουιν, οι ουτοπιστές Σαιν Σιμόν και Φουριέ, Προυντόν, Μπακούνιν, Μπαμπέφ, Κροπότκιν, Μπουοναρότι, Στίρνερ, Μαλατέστα, Μάχνο, Έμμα Γκόλντμαν, Ντουρούτι και παρουσιάζονται αρκετές ενδιαφέρουσες ιστορικές λεπτομέρειες για τις έντονες εσωτερικές διαμάχες όσον αφορά την επιλογή των μέσων επίτευξης του αναρχικού ιδανικού, τις διαφορετικές παραλλαγές υπό τις οποίες το ιδανικό εμφανίστηκε, τη βίαιη κρατική καταστολή, το αδιέξοδο της τρομοκρατίας ως επαναστατικής μεθόδου, τον κίνδυνο που αντιμετώπισαν οι αναρχικοί όταν αναγκάστηκαν να μπλεχτούν στο κοινοβουλευτικό παιχνίδι, την έλλειψη μίας ξεκάθαρης οπτικής για το τι θα επακολουθήσει μετά και άλλα ενδιαφέροντα θέματα. 

     Ο επίλογος, χωρίς να είναι απαισιόδοξος, αναγνωρίζει ότι όσο και αν στη σύγχρονη εποχή η τεχνολογική προόδος - θέμα στο οποίο ο αναρχισμός παραμένει ασαφής - κάνει πιο δύσκολες τις προϋποθέσεις για την αναρχία, το αναρχικό όραμα θα εξακολουθεί να γοητεύει και να κεντρίζει τη φαντασία των ανθρώπων. Ένα βιβλίο που είναι μία πολύ καλή εισαγωγή για όποιον θέλει να συνεχίσει και να εμβαθύνει στη μελέτη της αναρχικής ιδέας.

"Sussho Iwai" ("The wolves") (Hideo Gosha) (1971)

     Η ταινία έχει ως θέμα μία σύνθετη ιστορία προδοσίας που λαμβάνει χώρα στο γεμάτο δολοπλοκίες και διαπλεκόμενο με την πολιτική κόσμο της Γιακούζα. Η μαφία, όσο προχωρά η ταινία, απομυθοποιείται από τον σκηνοθέτη. Όμορφες σκηνές και η απαραίτητη βία δοσμένη με ρεαλισμό, που όμως δεν φτάνει στην ωμότητα ενός Φουκασάκου. Ο Nakadai είναι για ακόμα μία φορά έξοχος, στον ρόλο του μαφιόζου, ο οποίος υπακούει σε έναν κώδικα τιμής που μοιάζει τόσο ξεπερασμένος και ανεδαφικός, μπροστά στην κυνική και αδίστακτη πολιτική των αρχηγών της οργάνωσης.